Bernlef schrijft op verzoek van de Stichting CPNB het geschenk voor de Boekenweek 2008 met als thema 'Van oude menschen', de derde leeftijd en de derden. Bernlef heeft iets met ouderdom; met zijn bestseller 'Hersenschimmen' werd hij een succesauteur. Voor 'De pianoman' liet hij zich inspireren door het waargebeurde verhaal van een man die enkele jaren geleden aanspoelde op een Engels strand en die lange tijd niet kon worden geïdentificeerd doordat hij bleef zwijgen. Hoofdpersoon is Thomas Boender die op een gegeven moment ontdekt hoe ongebruikelijk de taalarme jaren van zijn jeugd waren: zijn vader werkte op het land, zijn moeder deed het huishouden, hij speelde piano. In Amsterdam maakt hij kennis met een Engels meisje, dat hem meeneemt op haar reis langs Europese hoofdsteden. In Dover laat ze hem echter aan zijn lot over en is Thomas teruggeworpen op zichzelf. Hij zwijgt, zoals hij dat zijn hele leven gewend is. In Europa wordt een politiebericht verspreid waarop een foto van Thomas is afgedrukt met de naam die ze hem gegeven hebben: de pianoman.